Studies

Leiden Lang Leven

Weerspiegelt het brein een lang leven?

Datamanagers van het RCC hebben voor de Leiden Lang Leven Studie een database gebouwd, zodat data ook in de toekomst goed toegankelijk blijven en overzichtelijk zijn opgeslagen. Tevens heeft het RCC de MRI scans (370) bewerkt en geanalyseerd, gebruik makend van geavanceerde software als FSL (FMRIB Software Library, Oxford). De statistische analyse van de data en het schrijven van de diverse artikelen is ondersteund door het RCC.

Achtergrond

In de Leiden Lang Leven Studie nemen 420 families van caucasische afkomst deel. Deze groep bestaat uit 991 langlevende broers en/of zussen, hun kinderen en de partners van hun kinderen. De mannen werden als langlevend beschouwd vanaf 89 jaar en de vrouwen als ze 91 jaar of ouder waren. Families mochten meedoen wanneer er nog minimaal twee langlevende broers en/of zussen in leven waren. Een groep van 370 kinderen van langlevende Nederlanders, die dus genetisch een verhoogde kans hebben zelf langlevend te worden en hun echtgenoten, ondergingen een MRI van het brein.

Doel

Een lang en gezond leven is het resultaat van genen, omgevingsfactoren, toeval en de wisselwerking hiertussen. Binnen de families die deelnamen aan de Leiden Lang Leven Studie is er sprake van familiaire langlevendheid. Het doel van de studie was om genetisch bepaalde mechanismen van langlevendheid te achterhalen en hun interactie met de omgeving te onderzoeken. Met behulp van de resultaten kan in de toekomst de gezondheid van mensen zonder familiaire langlevendheid tot op hoge leeftijd verbeterd worden. 

Resultaten

De eerste resultaten laten zien dat eerstegraads familieleden van de langlevende broers en/of zussen gemiddeld een 30% lagere sterftekans hebben in vergelijking met mensen uit hetzelfde geboortejaar. Dit overlevingsvoordeel blijft bestaan tot op hoge leeftijd. De kinderen van de langlevende broers/zussen zijn vergeleken met hun levenspartners en hierbij zijn een aantal interessante bevindingen gedaan. Bij de groep kinderen komen minder cardio-metabole ziekten voor zoals een hartinfarct, suikerziekte en een hoge bloeddruk, dan bij hun levenspartners.  En de kinderen van de langlevende broers/zussen hebben een gunstiger bloedbeeld met lagere waarden voor glucose, insuline, triglyceriden en schildklierhormoon en een betere insulinesensitiviteit. Daarnaast kon worden vastgesteld dat het structurele phenotype van het brein, als onderzocht met MRI, in familiaire langlevendheid opmerkelijk anders is dan in de controle groep, die wat betreft leeftijd en omgevingsfactoren vergelijkbaar is.
 

Geselecteerde publicaties

Altmann-Schneider I, de Craen AJ, Slagboom PE, Westendorp RG, van Buchem MA, Maier AB, van der Grond J.
Brain tissue volumes in familial longevity: the Leiden Longevity Study.
Aging Cell. 2012 Dec;11(6):933-9.

Altmann-Schneider I, van der Grond J, Slagboom PE, Westendorp RG, Maier AB, van Buchem MA, de Craen AJ.
Lower susceptibility to cerebral small vessel disease in human familial longevity: the Leiden Longevity Study.
Stroke. 2013 Jan;44(1):9-14.

Hafkemeijer A, Altmann-Schneider I, de Craen AJ, Slagboom PE, van der Grond J, Rombouts SA. Associations between age and gray matter volume in anatomical brain networks in middle-aged to older adults.
Aging Cell. 2014 Dec;13(6):1068-74.