Leven met kanker

Kanker en pijn

Pijn is een veel voorkomende klacht bij patiënten met kanker. Het aantal patiënten met kanker dat pijnklachten ervaart, varieert van 30-40% bij de diagnose, 50-60% bij patiënten onder behandeling van hun ziekte tot 75% bij vergevorderde ziekte. Pijn kan een grote invloed hebben op uw dagelijks functioneren en de kwaliteit van leven. Door behandeling van de pijn is het mogelijk de pijn draaglijk(-er) te maken en deze onder controle te krijgen. Voor advies over pijnbestrijding kunt u door uw behandelaar worden verwezen naar het Pijnbehandelcentrum van het LUMC.

Nociceptieve pijn 

Pijn wordt veroorzaakt doordat de tumor pijnreceptoren op de uiteinde van de zenuwen prikkelt. Hierdoor ontstaat een pijnprikkel die via de zenuwen naar de hersenen wordt geleid. Als de pijnprikkel hier aankomt, ervaart u pijn. Deze vorm van pijn noemen wij nociceptieve pijn. Deze pijn wordt vaak ervaren als scherp van karakter en is goed aanwijsbaar indien het de huid, spieren, botten en gewrichten betreft. Als de pijn wordt veroorzaakt door een tumor in de organen dan is de pijn vaak krampend of dof van aard, wisselend van sterkte en moeilijk aan te wijzen. 

Neuropathische pijn of zenuwpijn

Pijn kan ook ontstaan door druk op of beschadiging van zenuwen zelf. We noemen dat neuropathische pijn of ‘zenuwpijn’. Deze pijn is vaak continu brandend van aard of kenmerkt zich door plotselinge scherpe, schietende pijn. Ook komen er naast deze pijnklachten andere verschijnselen voor, zoals een tintelend of doof gevoel of juist een verhoogde gevoeligheid voor aanraking. Pijn bij kanker heeft vaak een gemengd karakter. Neuropathische pijn wordt anders behandeld dan nociceptieve pijn.

Chronische pijn en doorbraakpijn

De meeste pijnklachten zijn gedurende een groot gedeelte van de dag aanwezig. Vaak bestaat deze pijn ook al een langere tijd. We spreken van chronische pijn als de pijn langer dan 3 maanden bestaat. Daarnaast kan er een plotselinge toename van pijn zijn, die spontaan ontstaat of wordt uitgelokt door een bepaalde beweging of activiteit. We noemen deze plotselinge toename van pijn ‘doorbraakpijn’. Voor zowel de chronische pijn, als voor de doorbraakpijn zijn specifieke middelen ontwikkeld. 

Pijnbeleving

De ervaren pijn is niet voor iedereen hetzelfde. Sommige tumoren geven meer pijnklachten dan andere tumoren en de pijn is ook afhankelijk van de grootte en de aan- of afwezigheid van uitzaaiingen. Ook andere factoren kunnen van invloed zijn op  de pijn en pijnbeleving, zoals:

  • (andere) lichamelijke klachten;
  • kennis en begrip van de oorzaak en de betekenis van de pijn;
  • psychologische factoren zoals gevoelens van boosheid, angst of depressie;
  • sociale factoren zoals eenzaamheid, familieomstandigheden, woon- en werkklimaat;
  • levensbeschouwelijke of spirituele factoren zoals godsdienst;
  • culturele factoren.

Verwijzing naar het Pijnbehandelcentrum

Bent u naar het Pijnbehandelcentrum van het LUMC verwezen, dan kunt u binnen een week bij ons terecht. Behandeling zal in de meeste gevallen bestaan uit pijnmedicatie. Bij zeer ernstige pijnklachten wordt gekeken of het mogelijk is medicatie via een infuus (subcutaan, intraveneus) of via een ruggenprik te geven. Hiervoor is een opname nodig. Bij pijn veroorzaakt door bepaalde tumoren kan er een zenuwblokkade plaatsvinden. Belangrijk voor een juiste behandeling is dat hierbij gekeken wordt naar alle factoren, die de pijn kunnen beïnvloeden. Daarom werken we samen met onder andere het Palliatief Advies Team (PAT), de afdeling Psychiatrie en Revalidatiegeneeskunde.

Meer informatie

  • Pijnbehandelcentrum van het LUMC voor informatie over kanker en pijn.
  • Kanker.nl, een gezamenlijk initiatief van KWF Kankerbestrijding,  Integraal kankercentrum Nederland (IKNL) en Leven met Kanker van de Nederlandse Federatie van Kankerpatiënten organisaties (NKF).
  • Stichting Pijn bij kanker ter verbetering van de pijnbestrijding bij patiënten met kanker. Opgezet door Ernst Daniël Schmid.
  • Pijnenkanker.nl met informatie over pijnbestrijding bij kanker.