CONNECT studie – Onderzoek naar een nieuwe verwijsstrategie voor rokers in de eerste lijn

Inleiding

Ondanks de beschikbaarheid van verschillende effectieve vormen van stopondersteuning rookt nog steeds 23% van de Nederlandse bevolking, terwijl 81% van de rokers gemotiveerd is om in de nabije toekomst te stoppen. Het ondersteunen van rokers die willen stoppen blijkt in de praktijk lastig en tijdrovend. Op dit moment wordt 5% van de stoppogingen in Nederland ondersteund met advies of begeleiding van (para)medici, een gedragstherapeut/psycholoog, een rookstoppoli of telefonische hulp. Een mogelijk knelpunt in de aanpak van tabaksontmoediging is het geringe aantal rokers dat doorverwezen wordt vanuit de huisartsenpraktijk naar effectieve stopondersteuning.

Met het Nationale Preventieakkoord en initiatieven als de Rookvrije Generatie is er veel aandacht voor stoppen met roken. Het streven is dat in 2040 minder dan 5% van de Nederlanders rookt. Een nieuwe verwijsstrategie, gebaseerd op het Ask-Advice-Connect model, kan huisartsen ondersteunen om stoppen-met-rokenzorg in goede banen te leiden.

Doel

Het doel van het onderzoek is een strategie te ontwikkelen die rokers vanuit de huisartsenpraktijk actief verbindt met stopondersteuning in de regio. Deze strategie willen we landelijk uitrollen middels een lange-termijn implementatiestrategie om zo de kloof tussen wetenschap en praktijk te overbruggen.  

Methode

De nieuwe verwijsstrategie wordt uitgewerkt aan de hand van de resultaten van focusgroepen en individuele interviews met (ex)rokers en zorgverleners. Het Consolidated Framework for Implementation Research dient hierbij als kapstok.

Vervolgens wordt care-as-usual rond stoppen-met-roken vergeleken met de nieuwe strategie. De nieuwe strategie zal geïntroduceerd worden tijdens een FTO bijeenkomst. In het najaar van 2019 start een pilot van 2 maanden. Vanaf januari 2020 start een stepped-wedge cluster gerandomiseerde trial.

Tot slot worden de uitkomsten van de trial gebruikt om een kosten-baten analyse te verrichten waarbij gekeken wordt naar de geschatte maatschappelijk impact, gebruikmakend van EQUIPMOD, een methode om de efficiëntie van stoppen-met-roken interventies te bepalen.

Het onderzoek is in december 2018 van start gegaan en loopt tot eind 2022. De eerste resultaten worden verwacht eind 2019.

Onderzoekers

Drs. Liza Meeuwsen, arts in opleiding tot onderzoeker en huisarts, projectleider LUMC
Prof. Dr. Niels Chavannes, hoofdonderzoeker LUMC
Dr. Eline Meijer, senior onderzoeker LUMC
Drs. Naomi Lagerweij, promovendus en projectleider Trimbos-instistuut
Prof. Dr. Marc Willemsen, hoofonderzoeker Trimbos-instituut
Dr. Esther Croes, senior onderzoeker Trimbos-insituut

Contactpersonen

Liza (E.G.) Meeuwsen en Naomi Lagerweij (connect-studie@trimbos.nl)

Samenwerking

Trimbos-instituut, Utrecht en het Leids Universitair Medisch Centrum, afdeling Public Health en Eerstelijnsgeneeskunde  

Consortiumpartners

Maastricht University, Instituut voor Verantwoord medicijngebruik, Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland, Nederlands Huisarts Genootschap, Huisartsenopleiding Leiden, Longfonds

Financiering

ZonMw Projectnummer 531003017