Jelgersmalezingen


Prof. dr. G. Jelgersma was van 1899-1930 de eerste hoogleraar psychiatrie in Leiden. Hij heeft grote bijdragen geleverd aan de Nederlandse psychiatrie in het algemeen en de Leidse psychiatrie in het bijzonder. Daarom draagt deze serie wetenschappelijke bijeenkomsten zijn naam.

Elke 2e dinsdag van de maand, 16.15-17.30u 16.15-17.00/17.15u lezing, resterende tijd vragen en discussie

Lezingen:

2022

Geachte genodigden voor de Jelgersmalezing,

 In verband met alle anti-coronamaatregelen verandert de wereld en ook wij passen ons daaraan aan. Vanaf het voorjaar 2020 hebben we de Jelgersmalezingen helaas moeten afzeggen. Vanaf september kunnen we ze gelukkig weer op een aangepaste wijze vervolgen, met fysieke aanwezigheid en online. Concreet betekent dat dat de lezing live gegeven wordt in een grote collegezaal van het LUMC. Hierbij kunnen ruim 60 personen op 1,5 m afstand in de zaal aanwezig zijn, en belangstellende kunnen meedoen via Zoom. In beide gevallen vragen we je om je op te geven via onderstaande link. Hierbij kun je aangeven of je fysiek aanwezig wilt zijn, of via Zoom. De Jelgersmalezingen blijven geaccrediteerd. Hiervoor blijft het invullen van het evaluatieformulier noodzakelijk. Conform de accreditatieregels van de beroepsverenigingen zal daarnaast voor de mensen die de lezing via Zoom volgen ook het inloggen geregistreerd worden evenals de duur daarvan.

We hopen van harte dat op deze manier iedereen weer kan deelnemen aan deze bij- en nascholingsactiviteit.

Voor opgeven voor de eerstvolgende Jelgersmalezing: zie onderstaande link.

Bij vragen graag contact met secr. Alice Meijer, e-mail:  a.j.m.meijer@lumc.nl .

Om accreditatie punten te krijgen is het belangrijk dat je: 

  • Aanmeld via de link
  • uiteraard inlogt op de dag zelf
  • je inlognaam duidelijk herkenbaar is

 Join Zoom Meeting Jelgersmalezing 8-12-2020

https://us02web.zoom.us/meeting/register/tZwpfuygpz0jGd2OxUMv6J69LodAbAkv97v9

Meeting ID: 878 1117 7298

Passcode: 460527


Lezingen:     

Juli/Augustus zomerreces



13 september


Spreker: prof. dr. P.J.(Piet) Verhagen psychiater (groeps)psychotherapeut GGz Centraal bijzonder hoogleraar KU Leuven

Abstract: Zingeving: wat is dat ook alweer? Handelingsverlegenheid in de psychiatrie.’

De thematiek zingeving (inclusief religie en spiritualiteit) in de psychiatrie wordt in drie stappen uitgewerkt: 1) probleemstelling, 2) oplossingsrichting, 3) competentie.

1.Waar gaat het over als we praten over zingeving?

Het lijkt alsof er een tamelijk grote (handelings)verlegenheid bestaat ten aanzien van religie, spiritualiteit en zingeving in de psychiatrie. Wat wordt er met dergelijk woorden (taal) bedoeld en wat voor baat hebben mensen die dergelijke taal bezigen? Het wordt er ook al niet eenvoudiger op doordat er nauwelijks consensus is over wat die worden precies betekenen, zodat bijvoorbeeld steeds weer gediscussieerd kan worden over wat de uitkomsten van op zichzelf doordacht en adequaat omvangrijk empirisch onderzoek voor betekenis hebben in de klinische praktijk. ‘Geloven is goed voor je gezond’, maar wat is daarmee gezegd?

2.Het gaat over ‘limit language’

Woorden als religie, spiritualiteit en zingeving zijn op te vatten ‘limit language’. Ze poppen veelal op in (grens)situaties (à la Jaspers) waarin woorden tekort schieten, waarin het zoeken naar woorden is, zoals wanneer met geconfronteerd wordt met een psychiatrische stoornis. Dan kan zich vervolgens merkwaardig genoeg een heel nieuw betekenisveld ontpoppen, waaraan mensen iets ontlenen wat hen in de gegeven omstandigheden bijvoorbeeld moed geeft.

3.Wat is de basishouding en gesprekstechniek?

De basishouding van de psychiater en elke ggz-professional is er een van tevoorschijn luisteren, zodat de ander zich tevoorschijn spreekt. 

Leerdoel: de deelnemers vertrouwd te maken met het gegeven dat zingeving en psychiatrische stoornissen inherent verweven zijn.



11 oktober


Spreker: prof.dr.mr. Christiaan Vinkers, hoogleraar psychiatrie Amsterdan UMC

Abstract:‘Stress en veerkracht; van wetenschap naar praktijk’

Iedereen heeft vroeger of later last van stress. Teveel stress en trauma zijn dan ook consistente risicofactoren voor bijna alle psychiatrische maar ook veel lichamelijke aandoeningen. Toch zijn er grote verschillen tussen mensen waar het om veerkracht gaat. Hoe komt het dat er zulke grote verschillen ontstaat, en hoe kunnen we beter iemands veerkracht inschatten. In deze lezing zal ik de nieuwste inzichten laten zien over stress en veerkracht vanuit het neurobiologisch, psychologisch en omgevingsperspectief. Deze kennis kan ons helpen om beter te begrijpen hoe stress en veerkracht in de psychiatrie een rol van beketenis kan spelen.


8 november


Spreker: dr. R de Winter


Abstract: Discussiebijeenkomst 'GGZ failliet of niet'

GGZ-instellingen in Nederland hebben moeite om het hoofd boven water te houden. Er zijn lange wachttijden om patiënten te kunnen behandelen. Er is een tekort aan psychiaters waardoor dure ZZP’ers ingehuurd moeten worden die geen diensten willen doen. Daarnaast vraagt de nieuwe wetgeving veel meer werk, en dus tijd en geld. Omdat andere zorgaanbieders in de GGZ vooral de patiënten met eenvoudige, goed behandelbare aandoeningen behandelen, blijven voor de GGZ de moeilijk behandelbare, meer chronische patiënten over. In deze Jelgersma-discussie-bijeenkomst zal na een inleiding over deze knelpunten in de GGZ door geneesheer-directeur dr. Remco de Winter van GGZ Rivierduinen, met de deelnemers de discussie worden gevoerd hoe te werken naar oplossingen om goede zorg voor de psychiatrische patiënt te blijven garanderen.


13 december

Spreker: mw. prof.dr. Danielle Cath , bijzonder hoogleraar GGZ Zorginnovatie in Noord Nederland op het gebied van angst en stemming. GGZ Drenthe.

Abstract: "Leefstijl als augmentatiestrategie bij stemming en angststoornissen: zijn we de weg kwijt?"

De focus van behandelingen binnen de psychiatrie ligt over het algemeen op klachtvermindering, zeker wanneer we patiënten in een vroeg stadium van hun aandoening gaan behandelen. In latere stadia van de aandoening, wanneer de persoon veel recidiven heeft gehad, telkens onvoldoende is hersteld of niet meer goed op behandeling reageert volgt tegenwoordig vaak een herstelgerichte benadering. Waar we vaak te weinig oog voor hebben,  is voor somatische consequenties van het hebben van een psychiatrische aandoening. Tot de helft van de depressieve en bipolaire patienten binnen de specialistische GGZ heeft metabool syndroom. Metabool syndroom betekent: tenminste 3 of meer kenmerken van hypertensie, diabetes mellitus type II, een verstoord lipidenspectrum, verhoogd cholesterol of te grote buikomvang (lees: overgewicht). Metabool syndroom wordt als begrip veel gebruikt binnen de psychiatrie, waar binnen andere disciplines met de wat preciezere risico scores wordt gewerkt. Aan de gevolgen van metabool syndroom overlijden patiënten met een stemming en angststoornis tenminste 10 jaar eerder dan de gewone bevolking. Aanwezigheid van metabool syndroom en van stemmings -en angststoornissen beinvloeden elkaar negatief en beide kanten op. Het verhoogd voorkomen van metabool syndroom hangt samen met tal van factoren, waarvan psychofarmaca gebruik en een ongezonde leefstijl twee hele belangrijke zijn. In deze presentatie wil ik graag ingaan op de stelling dat een behandeling gericht op verbetering van leefstijl, al dan niet in combinatie met medicatie (metformine? GLP1 agonisten?) een goede augmentatiestrategie vormt om de stemming/ angstklachten en kwaliteit van leven van onze patienten groep te verbeteren. Ik bespreek in de eerste plaats achtergronden van metabole ontregeling bij mensen met stemming -en angstklachten, en wat uit de literatuur bekend is over leefstijl interventies bij depressie, bipolaire en angststoornissen. Vervolgens bespreek ik de eerste resultaten van een intensieve gecombineerde leefstijl training, die zich primair richt op verbetering van kwaliteit van leven, niet op afvallen bij patienten met stemmings, angst en bipolaire stoornissen. De  training bevat innovatieve elementen, zoals het actief betrekken van een maatje, gebruik van Fitbit, oefeningen uit de positieve psychologie, het bevorderen van gezondheids vaardigheden en boosten van zelfwaardering met hulp van COMET. Tenslotte schets ik de contouren van de gedroomde leefstijl interventie bij patienten met een stemming- of angststoornis.