Blog: Laptopverbod in het onderwijs?

1 december 2016• BLOG

Laptops, tablets en smartphones tijdens colleges verbieden? Bied studenten liever een cursus managen van digitale middelen aan.

Eind september stond in de Leidse universiteitskrant Mare ‘Het laptopverbod rukt op bij colleges’ en ‘Steeds meer docenten weigeren tijdens colleges te concurreren met Facebook, webshops en zelfs voetbalwedstrijden. Daarom doen ze laptops, tablets en smartphones in de ban.’ Een interessante invalshoek. Concurreren, dat is: proberen iemand op een bepaald gebied te verslaan. Onderwijs is dus een strijd geworden om de aandacht van de student.

Eigen verantwoordelijkheid student

Welke docent durft de strijd aan met Facebook, Pinterest en Zalando? Misschien moeten we het eens hebben over verantwoordelijkheden. Ik zie het als mijn taak als docent om leerstof op een dusdanig interessante wijze aan te bieden dat het de student helpt om deze stof te leren. Faal ik dan als een student de online aanschaf van een paar schoenen verkiest boven mijn anatomische verhandeling over de buikorganen? In zekere zin wel natuurlijk, want de student leert op dat moment alleen iets over de functie van veters en zolen. 

Wat is dan de verantwoordelijkheid van de student? Veel docenten beantwoorden deze vraag met een enigszins cynische wedervraag: ‘Is die er dan?’ Veel studenten antwoorden, overigens niet minder cynisch: ‘Het halen van mijn tentamen.’ Maar dat betekent wel dat ik de strijd gewonnen heb! Ze hebben het over ‘mijn’ tentamen. Jawel, een student is verantwoordelijk voor zijn of haar eigen leerproces en de keuze voor Zalando is dus een onderdeel van de persoonlijke studiestrategie. 

Afleiding

Naar studiestrategie is heel veel onderzoek gedaan en dus weten we veel over studiebevorderend gedrag: aandacht en concentratie, focus op de kernboodschap, concretiseren van het probleem, herhalen van leerstof, doelgericht werken, enzovoorts. Een van de weinige echt betrouwbare voorspellers voor studiesucces is geïnvesteerde tijd; ‘time-on-the-job’ zoals onze afvallige westerburen dat noemen. 

Afleiding komt niet in dat lijstje voor. Maar onderzoek wijst uit dat het gemiddeld 10 minuten duurt om de focus terug te krijgen. En studenten weten dat! In een onderzoek dat ik vorig jaar deed naar het gebruik van een smartphone-app om te stemmen tijdens het college, zeiden veel studenten: ‘Geef mij maar een stemkastje, mijn telefoon leidt me te veel af als er een email of appje binnenkomt.’ 

Gewend aan verbod

Maar hoe kan dat nou? De huidige generatie is toch opgegroeid met smartphones, tablets en internet? Die moeten dat toch kunnen managen? Ik ging te rade bij mijn zoon van 14: 3-havo en vastgegroeid aan zijn laptop en telefoon. En toen begreep ik het. Een paar quotes: ‘Als mijn telefoon gaat in de les ben ik hem kwijt’, ‘Ons schoolnetwerk blokkeert Pokemon-Go!’ en ‘Wist je trouwens dat Pokemon-Go uitgaat als je in de auto of trein zit?’ Ze zijn dus gewend aan een verbod. Dan ook maar een laptopverbod tijdens het college? 

Mijn puberzoon leert mij dat onze studenten nooit hebben geleerd om het gebruik van nieuwe media in hun dagelijkse leven te managen. Het is ze namelijk altijd verboden! Ja, na 3 jaar colleges en gemiste tentamens komen ze er zelf achter dat het helpt om hun telefoon uit te zetten als ze moeten studeren. Ik pleit dus voor een verplichte cursus ‘Managen van digitale middelen tijdens de studie’ aan het begin van ieder bachelor-curriculum. Ik zou hem volgen!

Dr. Beerend Hierck is docent op de afdeling Anatomie en Embryologie van het LUMC.

Wilt u op de hoogte blijven van de laatste ontwikkelingen bij het LUMC?
Abonneer u dan op onze tweewekelijkse nieuwsbrief of neem een abonnement op het LUMC Magazine.