Laryngectomie
Deze informatie is opgesteld door de afdeling gynaecologie.
Wat is Laryngectomie?
Uw behandelend arts heeft met u een hysteroscopie afgesproken. Hysteroscopie betekent ‘kijken in de baarmoederholte’. Het is een gebruikelijke manier om meer informatie over deze holte te krijgen of hierin een (kleine) ingreep uit te voeren. De hysteroscoop bestaat uit een lange dunne buis van 2-5 mm doorsnede met een camera en een watersysteem. Soms heeft de hysteroscoop ook een apart kanaal waardoor een instrument kan worden ingebracht. De baarmoederholte wordt met een zoutoplossing gevuld. Zo kan de holte beter onderzocht worden. Het water verlaat via de schede weer het lichaam.
Waarom doen we dit onderzoek/deze behandeling?
Belangrijke functies van het strottenhoofd zijn slikken, ademen en praten. Bij het verwijderen van het strottenhoofd vallen deze functies weg. Omdat het niet meer mogelijk om nog te ademen via de neus en de mond, wordt er tijdens de operatie een tracheostoma aangelegd. Deze ronde opening net boven het borstbeen wordt de nieuwe ademweg. Hierbij wordt de luchtpijp bevestigd in de hals (zie afbeelding A en B).
Omdat u na de operatie geen stembanden meer heeft, krijgt u stemrevalidatie, zie het kopje 'Gevolgen van de operatie' in deze folder.
Bron: Atos Medical AB
Hoe gaat het onderzoek / de behandeling in zijn werk?
Voor dit onderzoek zult u zich van onderen moeten ontkleden. Daarna neemt u plaats in de gynaecologische stoel. Over het algemeen is het gebruik van de spreider (‘eendenbek’) niet nodig. Via de schede kan met de hysteroscoop namelijk direct de baarmoedermond worden opgezocht. Via de baarmoedermond zal door de baarmoederhals de baarmoederholte bereikt worden. Nu kunnen het baarmoederslijmvlies, de openingen naar de eileiders, en ook eventuele verklevingen, een poliep of vleesboom (myoom) geïnspecteerd worden. Het inbrengen van de hysteroscoop kan tijdelijk voor krampen zorgen. Deze verdwijnen meestal snel nadat de baarmoederholte is bereikt.
Het is mogelijk om gedurende de ingreep op een eigen scherm mee te kijken. Uw behandelend arts zal u vertellen wat u ziet.
Soorten hysteroscopische ingrepen
Er kunnen verschillende redenen zijn voor de hysteroscopie. Het kan zijn dat er meer informatie nodig is over de baarmoederholte. Bijvoorbeeld in het kader van een fertiliteitstraject of bij verdenking op verklevingen. Dit noemt men een ‘diagnostische hysteroscopie’: er wordt alleen gekeken. Het kan ook zo zijn dat er een ingreep nodig is. Hieronder volgt een opsomming van mogelijke ingrepen.
Therapeutische hysteroscopie
Wanneer er sprake is van verklevingen in baarmoederholte die verwijderd kunnen worden, kan gekozen worden voor een ‘therapeutische hysteroscopie’. We proberen de verkleving dan los te maken met behulp van een zeer klein schaartje of tangetje (doorsnede 1 mm). Verklevingen hebben geen zenuwtakjes. Daarom is het verwijderen hiervan meestal niet pijnlijk. Ook in het geval van een spiraal waarvan de touwtjes niet meer te zien zijn, kan met behulp van deze hysteroscoop de spiraal worden verwijderd.
Het verwijderen van een poliep of zwangerschapsrest
Wanneer op basis van eerder echografisch onderzoek een verdenking bestaat op een poliep van het baarmoederslijmvlies (bijvoorbeeld bij bloedverlies na de overgang) of een zwangerschapsrest (bijvoorbeeld na een miskraam of bevalling), kan deze met een hysteroscoop verwijderd worden. Hierbij wordt gebruikgemaakt van een soort ‘stofzuiger’ (doorsnede 2 mm) die de poliep of zwangerschapsrest in delen kan verwijderen. Er zitten geen zenuwtakjes in een poliep of zwangerschapsrest. Daarom zal het verwijderen hiervan niet pijnlijk zijn.
Verwijderen van een vleesboom (myoom)
Kleine vleesbomen kunnen poliklinisch met een hysteroscoop verwijderd worden. Afhankelijk van de hardheid en afmeting van de vleesboom kan dit een snelle procedure zijn. Soms lukt het niet de vleesboom te verwijderen. In dat geval, of wanneer dit van tevoren wordt vermoed, wordt een hysteroscopische ingreep op de operatiekamer aangeraden. Soms is de vleesboom zo groot dat meer dan één ingreep nodig is.
Hysteroscopie op de operatiekamer
Wanneer in overleg met uw behandelend arts een hysteroscopie op de polikliniek niet lukt (bijvoorbeeld wanneer de vleesboom of verklevingen te uitgebreid zijn of als er gekozen is voor een baarmoederslijmvliesverwijdering), zal de hysteroscopische ingreep op de operatiekamer plaatsvinden. In dat geval krijgt u een ruggenprik of gaat u onder narcose. Dit gebeurt in opzet op de afdeling ‘Dagbehandeling’. U kunt meestal dezelfde dag weer naar huis. U wordt hier nuchter opgenomen. Voorafgaand aan de ingreep krijgt u in overleg met uw anesthesist een narcose of een kortwerkende ruggenprik (spinaalanesthesie). De operatie vindt plaats op de operatiekamer.
De procedures van hysteroscopie in de operatiekamer zijn technisch gezien hetzelfde als die op de polikliniek. Er wordt vaak gebruikgemaakt van een iets grotere hysteroscoop, waarvoor de baarmoedermond tijdelijk wordt opgerekt.
Baarmoederslijmvliesverwijdering via hysteroscopie
Wanneer u gekozen heeft voor een baarmoederslijmvliesverwijdering (vanwege hevig menstrueel bloedverlies bij afgesloten kinderwens), gebeurt dit altijd op de operatiekamer in dagbehandeling. Terwijl u slaapt of nadat u een ruggenprik heeft gekregen, wordt het baarmoederslijmvlies met een elektrische lis weg ‘geschraapt’. Zo wordt de kans op (hevig) menstrueel bloedverlies zo klein mogelijk gemaakt.
Waar moet u op letten direct na het onderzoek / de behandeling?
Afhankelijk van wat er tijdens de hysteroscopie precies gedaan is, heeft u na de ingreep vrijwel geen last van bloedverlies (diagnostische hysteroscopie) tot gemiddeld bloedverlies (na verwijdering van vleesboom of baarmoederslijmvlies). Dit kan tot 2 weken aanhouden. Ook kunnen krampen (als bij een menstruatie) optreden, die na enkele uren tot dagen zullen afnemen. Meestal kunt u dezelfde dag weer uw dagelijkse bezigheden hervatten. Na een ingreep in dagbehandeling wordt een (kleine) week rust aanbevolen. Zolang u bloedverlies heeft, mag u niet in bad, niet zwemmen en geen gemeenschap hebben. U mag wel douchen.
Welke specifieke nazorg kunnen wij bieden?
Als er weefsel is verwijderd, plannen we ten minste één belafspraak voor het doorgeven van de uitslag hiervan. Afhankelijk van de ingreep plannen we ook een poliklinische controleafspraak.
Waar moet u op letten na uw onderzoek/behandeling?
Gevolgen van de operatie
De gevolgen van de operatie zullen veel van uw aanpassingsvermogen vragen. Ook uw omgeving zal moeten wennen.
Praten
Na de operatie kunt u niet meer spreken zoals voorheen. Dit komt omdat de lucht niet meer langs de stembanden gaat, waardoor er geen geluid meer wordt geproduceerd.
Ruiken
U kunt na de operatie niet meer ruiken. Geuren en lucht gaan niet meer volgens de normale weg: de neus. Het verminderd of niet meer aanwezig zijn van de reuk heeft ook invloed op de smaakbeleving van het eten. Soms verbetert de reuk na verloop van tijd.
Hoesten en neus snuiten
Het snuiten van uw neus zoals vroeger gaat niet meer. Bij het hoesten moet u nu uw hand voor uw stoma houden in plaats van voor uw mond.
Ontlasting
Ook het krijgen van ontlasting zal voor uw veranderen. Dit komt omdat u niet meer kunt persen, zoals voor de operatie. U zult minder druk kunnen zetten als de stoelgang wat lastiger is. Daarom moet u ervoor zorgen dat de ontlasting niet te hard wordt. U kunt dit met de juiste voeding voorkomen en hiervoor eventueel advies vragen aan de diëtiste.
Contactgegevens van de betrokken poliklinieken
Als u nog vragen heeft, kunt u contact opnemen met de verpleegafdeling KOHG, de polikliniek KNO of de verpleegkundig consulent hoofd-halsoncologie. Dat kan tijdens kantooruren via:
- 071-526 25 39 (verpleegafdeling KOHG)
- 071-526 80 20 (polikliniek KNO)
- 071-529 98 49/071-529 79 51 of contacthoofdhals@lumc.nl (Verpleegkundig consulent hoofd-halsoncologie)
Handige links
Patiëntenvereninging
Meestal komt er – als u daar toestemming voor geeft – voor de operatie een oud-patiënt bij u langs. Dit kan thuis of in het ziekenhuis zijn. Deze oud-patiënt praat met u om over de eigen ervaringen van de operatie en de gevolgen. Deze lotgenoten zijn aangesloten bij Patiëntenvereniging Hoofd-Hals.
Patiëntenvereniging Hoofd-Hals is een patiëntenvereniging waarvan de leden elkaar onderling zo veel mogelijk proberen te steunen. Het district Den Haag en omgeving in deze regio kan u wegwijs maken en biedt u de mogelijkheid om in contact te komen met lotgenoten. Daarnaast beheert de stichting een webwinkel, De 2e Stemwinkel waar allerlei hulpmiddelen te krijgen zijn.
Patiëntenvereniging Hoofd-hals
Internetsite KWF Kankerbestrijding