Innovatie en Evaluatie

Het ontwikkelen van leermethodes voor de medische fysiologie - Marjolein Versteeg

Het ontwikkelen van leermethodes voor de medische fysiologie: een neurowetenschappelijke kijk op het medisch onderwijs. In het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) worden studenten met accurate medische kennis klaargestoomd tot zorgprofessionals. Veel studenten hebben echter moeite met het onthouden van deze kennis, terwijl dit essentieel is voor het stellen van een juiste diagnose bij patiënten. Het is belangrijk dat binnen de medische curricula voldoende aandacht wordt besteed aan het begrijpen en onthouden van fundamentele fysiologische concepten. 

Onthouden en begrijpen van medische informatie

In dit onderzoeksproject wordt gekeken hoe het onthouden en begrijpen van fysiologische kennis onder studenten nog beter kan. Dit wordt gedaan door (bio)medische studenten in het LUMC leermethodes aan te bieden die ondersteund worden door psychologische, onderwijskundige en neurowetenschappelijke theorieën. Een voorbeeld hiervan is ‘spaced learning’. De studies worden uitgevoerd in het medisch fysiologisch onderwijs in de curricula van de bachelors Geneeskunde en Biomedische Wetenschappen. 

Effectieve leermethodes

Op basis van psychologische, onderwijskundige en neurowetenschappelijke literatuur worden leermethodes uitgekozen die het geheugen en het begrip van de leerstof bevorderen. De effectiviteit van de desbetreffende leermethodes wordt onderzocht door middel van experimentele studies in de directe LUMC onderwijspraktijk. Specifiek wordt er gekeken naar: 

  • De implementatie van ‘Spaced learning’ in hoorcolleges waarbij informatie wordt herhaald en verspreid over de tijd. 
  • De implementatie van ‘Peer discussion’ in de werkgroep onderwijs waarbij de positieve invloed van samenwerking tussen studenten op begrip centraal staat. 
  • Het gebruik van een Multi-tier approach’ die studenten dwingt na te denken over hoe goed ze specifieke concepten begrijpen en mogelijke misvattingen bloot legt. 
  • Het aanbieden van Refutation texts’ waarin expliciet mogelijke misvattingen van fysiologische concepten worden benoemd om zo het begrip onder studenten te verbeteren.  

Naast deze experimentele studies worden ook hardop-denk protocollen en interviews uitgevoerd om het leerproces beter te kunnen begrijpen. Met behulp van beeldvormende technieken zoals functionele MRI wordt ook geprobeerd een beeld te krijgen van de onderliggende hersenmechanismen.

Een hoger leerrendement in het medisch onderwijs

In de eerste studie is aangetoond dat ‘Peer discussion’ een effectieve lesmethode is om conceptueel begrip te verbeteren. In een tweede studie hebben we laten zien dat de ‘Multi-tier approach’ gebruikt kan worden om het begrip onder studenten inzichtelijk te maken voor zowel de studenten zelf als hun docenten. Toekomstig onderzoek zal uitwijzen of ‘Spaced learning’ en ‘Refutation texts’ een positief effect hebben op het leerrendement van studenten. 

Projectleider: Marjolein Versteeg

Huidig werk

Sinds november 2016 verbonden aan de onderzoeksgroep Medical Education in het LUMC. Onderzoekt bij (bio)medische studenten de cognitieve en metacognitieve processen die betrokken zijn bij conceptueel denken. 

Expertise

Metacognitie, Conceptueel denken, Spaced leren, Cognitieve Psychologie, Neurowetenschappen. 

Vragen

m.versteeg@lumc.nl

Projectteam

Marjolein Versteeg, AJ de Beaufort, Paul Steendijk.