Patholoog en computer: samen in staat baarmoederkankerdiagnostiek te verbeteren?

26 oktober 2020• PERSBERICHT

Of een patiënt met baarmoederkanker na verwijdering van de baarmoeder nog bestraling of chemotherapie krijgt, is vooral gebaseerd op een beoordeling van de tumor door de patholoog. Het LUMC gaat nu onderzoeken of kunstmatige intelligentie deze beoordeling kan verbeteren. De onderzoekers krijgen voor deze zogenoemde AIR-MEC-studie een subsidie van het Hanarth Fonds.

“Een groot deel van patiënten met baarmoederkanker is gelukkig te genezen door de baarmoeder operatief te verwijderen”, vertelt Tjalling Bosse, patholoog en projectleider van de AIR-MEC studie. “Maar een groot probleem blijft dat het moeilijk is te voorspellen welke patiënten voordeel hebben van aanvullende behandelingen zoals bestraling of chemotherapie.”

Inschatting is niet perfect

De inschatting wie wel en niet aanvullende behandelingen moet krijgen houdt de onderzoeksgroep van Bosse al jaren bezig. Een patiënt wordt nu aanvullend behandeld als de kans op terugkeer van de tumor groot is. “Deze inschatting is niet perfect”, vertelt Bosse, “hierdoor worden veel patiënten onnodig blootgesteld aan de toxiciteit van bestraling of chemotherapie.” Uit recent onderzoek van de afdelingen Pathologie en Radiotherapie blijkt dat het beoordelen van moleculaire tumoreigenschappen de inschatting beter maakt. 

“Ondanks dat deze recente inzichten in de genetische achtergrond van de tumoren de risico-inschatting op tumorterugkeer verbetert, zijn we nog niet tevreden”, vertelt Bosse. “De benodigde tumortesten zijn niet overal in de wereld beschikbaar en brengen ook extra kosten met zich mee. Hierdoor kan deze kennis niet overal naar de patiënt worden gebracht.”  

Computer schiet te hulp

Een veelbelovende nieuwe tak van kankeronderzoek is het inzetten van computers, kunstmatige intelligentie, voor verbeterde diagnostiek. Bosse: “Recente voorbeelden tonen aan dat computers uitstekend in staat zijn om patronen te herkennen in microscopie beelden en hieraan ook voorspellingen te verbinden.” 

Bosse en zijn team gaan onderzoeken of kunstmatige intelligentie de risico-inschatting kan maken of deze zelfs kan verbeteren. “Dit is voor baarmoederkanker nog nooit ingezet en wij denken dat kunstmatige intelligentie echt een toegevoegde waarde kan hebben.”

Tumorweefselbank van PORTEC trials

“Wij hebben de unieke mogelijkheid om voor de AIR-MEC studie de grootste weefselbank in de wereld te gebruiken die bestaat uit tumorweefsel van patiënten die meededen aan de PORTEC studies.” Deze klinische studies hebben de huidige behandeling van baarmoederkanker wereldwijd vorm gegeven. “Deze unieke verzameling is door ons opgebouwd en volledig moleculair in kaart gebracht. De tumorbeelden vormen de basis van de AIR-MEC studie.” 

Hanarth Fonds

Om dit onderzoek te starten heeft Bosse een subsidie van bijna 400.000 euro ontvangen van het Hanarth Fonds. Het fonds wil het gebruik van kunstmatige intelligentie en machine learning bevorderen en verbeteren om de diagnose, behandeling en uitkomst van patiënten met kanker te verbeteren. 

AIR-MEC zal worden uitgevoerd in samenwerking met patholoog Viktor Koelzer van de Universiteit van Zurich, Jouke Dijkstra van de afdeling Radiologie en Carien Creutzberg van de afdeling Radiotherapie.

Wilt u op de hoogte blijven van de laatste ontwikkelingen bij het LUMC?
Abonneer u dan op onze tweewekelijkse nieuwsbrief of neem een abonnement op het LUMC Magazine.