Unieke toegang tot landelijk eerstelijnsonderzoek via ONH
Onderzoekspraktijken Netwerk Huisartsgeneeskunde (ONH)
Het ONH is een landelijk netwerk van huisartsenpraktijken dat wetenschappelijk onderzoek in de eerstelijnszorg sneller en eenvoudiger mogelijk maakt. Inmiddels zijn 45 centra aangesloten, met 265 huisartsen en ruim 330.900 patiënten. Ook vijf praktijken uit onze regio, die deel uitmaken van het ELAN-netwerk, leveren een actieve bijdrage aan landelijk onderzoek via het ONH.
Waarom is het ONH belangrijk?
Rosalinde Poortvliet, lid van het ELAN kernteam en werkpakkettrekker voor de Academische Werkplaats Huisartsenzorg LUMC, heeft brede ervaring met patiëntgebonden onderzoek. Ze vertelt: ‘Vanuit onze afdeling en de regio wordt al decennialang succesvol patiëntgebonden onderzoek gedaan waarbij ELAN al sinds de start faciliteert.’ Door steun van vele partijen, waaronder ELAN, is er met ONH een unieke infrastructuur in het hele land neergezet. Het biedt onderzoekers directe toegang tot de dagelijkse praktijk van huisartsen.
Aanvraag
‘In principe is dit netwerk alleen voor onderzoek van de afdelingen huisartsgeneeskunde. Dus van de 7 universitair medisch centra die we hebben in het land,’ legt Rianne Rozendaal uit. Externe partijen kunnen ook deelnemen, mits er wordt samengewerkt met een van deze afdelingen.
ELAN brengt onderzoekers in contact met de contactpersoon van het LUMC, waar ze een aanvraag kunnen indienen. Een huisartsencommissie beoordeelt vervolgens op:
- Relevantie voor huisarts en patiënt — draagt het onderzoek bij aan betere eerstelijnszorg?
- Uitvoerbaarheid — is het onderzoek praktisch haalbaar in de dagelijkse praktijk?
- Ruimte binnen het ONH — welke praktijken, aantallen of regio’s zijn nodig?
- Budget — sluit de financiering aan bij de benodigde inzet?
Ondersteuning voor huisartsen
Deelnemen aan onderzoek vraagt van huisartsen tijd en goede ondersteuning. Het ONH verlaagt de drempel en helpt het landelijk onderzoek beter uitvoerbaar te maken. Dit gebeurt onder andere door ondersteuning vanuit de vakgroepen, training in Good Clinical Practice, inzet van praktijkassistenten voor werkzaamheden en een passende vergoeding.
Deze praktijkvoorbereiding en ondersteuning is belangrijk voor de ‘slagkracht’ van het ONH. Deze wordt nog verder verhoogd doordat huisartsen in principe meedoen aan ieder onderzoek, volgens het ‘ja-tenzij’ principe.
Landelijke infrastructuur en pandemische paraatheid
Het ONH is opgericht door de zeven academische vakgroepen huisartsgeneeskunde, in samenwerking met Ecraid, met ondersteuning van het UNH-Consortium Onderzoek Huisartsgeneeskunde.
Het draagt niet alleen bij aan betere patiëntenzorg, maar ook aan een grotere pandemische paraatheid voor het uitvoeren van klinisch relevante onderzoeken bij toekomstige uitbraken van infectieziekten. De betrokkenheid van Ecraid is hierbij belangrijk. Ecraid is een non-profit onderzoeksnetwerk dat actief is in meer dan 40 landen en samenwerkt met ruim 2.000 zorginstellingen.
Het ONH bouwt voort op het ZonMw Parel project GRIP3. In die fase zijn meer dan 40 huisartsenpraktijken aangesloten en geschoold, standaard samenwerkingsovereenkomsten ontwikkeld en eerste proeftuinstudies gestart.
Toekomst: groei naar 100 praktijken
Met de huidige ZonMw-subsidie werkt het ONH de komende jaren aan een duurzame onderzoeksinfrastructuur waarin huisartsenpraktijken optimaal worden toegerust om deel te nemen aan wetenschappelijk onderzoek. Het doel is om het netwerk uit te breiden naar 100 aangesloten praktijken, zodat landelijk eerstelijnsonderzoek nog sterker en breder gedragen wordt.
Mede mogelijk gemaakt door ZonMw
Het Onderzoekspraktijken Netwerk Huisartsgeneeskunde wordt mede mogelijk gemaakt door een subsidie van ZonMw vanuit het Kennisprogramma Pandemische Paraatheid (projectnummer 10710072510005).