Hypofyse operatie
Deze informatie is opgesteld door de afdeling Endocrinologie
Hoe kunt u zich voorbereiden?
Hoe gaat het onderzoek / de behandeling in zijn werk?
De operatie
De operatie duurt ongeveer 1.5 - 2 uur. De hypofyseoperatie gebeurt onder narcose (u slaapt tijdens de operatie). De operatie wordt altijd gedaan door twee chirurgen uit het hypofyseteam. Dit team bestaat uit neurochirurgen en een KNO-arts.
De operatie gebeurt bijna altijd via de neus. Dit heet een transsfenoïdale operatie. De arts gebruikt hierbij een dunne buis met een camera (endoscoop). Met deze camera kan de arts op een scherm zien waar het weefsel zit dat hij moet verwijderen.
Het weefsel dat wordt verwijderd, wordt na de operatie onderzocht. De uitslag duurt 10 tot 20 werkdagen en wordt met u besproken tijdens uw polikliniekbezoek met de artsen.
Als u wakker wordt, ligt u op de uitslaapkamer. Het is normaal dat er wat bloed in de maag is gekomen tijdens de operatie. Hierdoor voelt u zich misschien misselijk en kunt u overgeven.
Ook kunt u na de operatie last hebben van hoofdpijn. Hiervoor kunt u pijnstilling krijgen.
Soms maakt de chirurg tijdens de operatie een klein sneetje onder uw navel. De chirurg gebruikt dan wat vet van uw buik om de wond achter in uw neus goed te sluiten.
De arts beoordeelt tijdens de operatie of het plaatsen van een neustampon nodig is. In de meeste gevallen is dit niet nodig.
Tijdens de operatie krijgt u een infuus voor medicijnen of extra vocht. Meestal krijgt u geen urinekatheter. Als u er wel een heeft, wordt deze meestal de dag na de operatie verwijderd.
De arts belt uw contactpersoon als de operatie klaar is om te laten weten hoe uw operatie is verlopen.
Hebben we samen met u gekozen voor een operatie? Dan starten we met de voorbereidingen en komt u op de wachtlijst. Een week voor de operatie krijgt u de definitieve operatiedatum te horen. Na de operatie is er een nazorgtraject.
De verpleegkundig specialist begeleidt u in dit traject. En deze is uw eerste aanspreekpunt over uw aandoening en behandeling.
Het operatie zorgpad ziet er ongeveer zo uit:
Planning van uw operatie
De neurochirurg geeft een (grove) inschatting wanneer de operatie gaat gebeuren (bijvoorbeeld binnen zoveel dagen / weken / maanden). U komt op de wachtlijst voor de operatie.
De wachttijd hangt af van:
- De reden voor uw operatie;
- Hoeveel haast uw operatie heeft;
- De beschikbaarheid van de chirurgen;
- Van andere patiënten die mogelijk meer spoed hebben dan u;
- De wachtlijst.
Wachttijd
Het wachten op de datum van de operatie kan soms een gevoel van onzekerheid geven. Dit vinden wij heel begrijpelijk. Helaas kunnen wij u door de hierboven genoemde redenen niet eerder een datum geven.
Staat u op de wachtlijst en heeft u verandering van klachten? Neem dan direct contact op met de verpleegkundig specialist.
Door spoedoperaties kan het gebeuren dat uw operatie op het laatste moment verplaatst wordt.
Na de operatie
Als het na de operatie zonder problemen verloopt, kunt u twee dagen na de operatie met ontslag naar huis. We controleren uw bloed, uw vochtbalans en de hormoonwaardes goed. De dag na de operatie start u met neus spoelen. In sommige gevallen is het nodig dat u langer opgenomen blijft. We bekijken per dag hoe het met u gaat en wanneer u met ontslag zou kunnen.
Nadat u uit het ziekenhuis bent ontslagen, vult u tijdens de eerste 10 tot 14 dagen een korte digitale vragenlijst in en is er (dagelijks) telefonisch contact met de casemanager of dienstdoende endocrinoloog. Met deze vragenlijst wordt onder andere gekeken naar klachten en de vochtbalans.
Ongeveer 6 weken na de operatie komt u terug naar de polikliniek voor controle op het combinatiespreekuur. Voor de afspraak wordt er bloed afgenomen om de hypofysehormonen te controleren. Samen met u wordt er een plan gemaakt voor het vervolg van de behandeling en zal ook met u besproken worden wanneer een nieuwe MRI-scan gemaakt zal worden. Meestal is dit 3 tot 6 maanden na de operatie.
Houd er rekening mee dat herstellen tijd kost. Gemiddeld duurt dit 6 weken. U kunt tijdelijk minder energie hebben, hoofdpijn of KNO-klachten ervaren, geestelijk uit balans zijn of problemen hebben met de concentratie of prikkelverwerking. We adviseren u om na de operatie enkele weken niet te werken en een stapje terug te doen.
Verdere informatie over de begeleiding, leefregels en nazorg na een hypofyse operatie ontvangt u van uw arts en de case manager op de polikliniek.
Contactgegevens van de betrokken poliklinieken
Leids Universitair Medisch Centrum
Overig
Wetenschappelijke publicaties
- Endoscopic Surgery for Pituitary Tumors. van Furth WR, de Vries F, Lobatto DJ, Kleijwegt MC, Schutte PJ, Pereira AM, Biermasz NR, Verstegen MJT. Endocrinol Metab Clin North Am. 2020