Blaaskanker
Deze patiëntenfolder is opgesteld door de Poli Urologie van het Leids Universitair Medisch Centrum.
Waarom u bij ons in goede handen bent
In Nederland krijgen elk jaar ongeveer 3.000 mensen te horen dat zij blaaskanker hebben. De ziekte komt vooral voor bij mensen ouder dan 60 jaar. In de meeste gevallen gaat het om een oppervlakkige vorm van blaaskanker. Dat betekent dat de tumor zich alleen in de binnenlaag van de blaas bevindt. In een kleiner aantal gevallen groeit de tumor door in de spierlaag van de blaas. Deze vorm is ernstiger en vraagt om een andere behandeling.
In het LUMC staat een ervaren team voor u klaar dat gespecialiseerd is in de behandeling van blaaskanker. We maken gebruik van moderne technieken om de ziekte zo goed mogelijk op te sporen en te behandelen. Daarbij werken verschillende specialismen intensief samen, zodat u kunt rekenen op zorg die goed op elkaar is afgestemd. Daarnaast is het LUMC één van de initiatiefnemers van het blaaskankernetwerk: een samenwerkingsverband met het AvL, AUMC en de aangesloten regioziekenhuizen. Hierdoor bundelen we kennis en ervaring, zodat iedere patiënt kan rekenen op de best mogelijke, afgestemde en up-to-date behandeling dicht bij huis.
Sneldiagnose blaaskanker
Wanneer u bloed plast en daar geen duidelijke verklaring voor is, kan uw huisarts u verwijzen naar het LUMC voor sneldiagnostiek. Dit betekent dat u op korte termijn terecht kunt voor onderzoek. We streven ernaar u snel te zien en u ook snel duidelijkheid te geven over de uitslag.
Hoe gaat het onderzoek / de behandeling in zijn werk?
Wat gebeurt er tijdens het onderzoek?
Tijdens uw bezoek aan het LUMC worden verschillende onderzoeken op één dag uitgevoerd. U begint meestal met een echo van de urinewegen. Daarna spreekt u met de uroloog, die met u uw klachten en medische voorgeschiedenis bespreekt. Ook wordt uw urine onderzocht op afwijkende cellen.
Aansluitend volgt een kijkonderzoek van de blaas, een zogenaamde cystoscopie. Hierbij brengt de uroloog via de plasbuis een dunne kijker in de blaas om de binnenkant te bekijken. Dit onderzoek duurt ongeveer twintig minuten en is meestal niet pijnlijk. Vaak kan de uroloog u direct na het onderzoek vertellen of er aanwijzingen zijn voor blaaskanker. Soms is aanvullend onderzoek nodig, zoals een CT-scan.
Behandeling van blaaskanker
Als er een afwijking in de blaas wordt gevonden, is een kleine operatie nodig om weefsel te verwijderen. Deze ingreep heet een TUR-blaastumor en wordt uitgevoerd op de operatiekamer onder verdoving. Het verwijderde weefsel wordt onderzocht om vast te stellen om welke vorm van blaaskanker het gaat. Deze ingreep is niet alleen bedoeld voor de diagnose, maar vormt vaak ook al de eerste stap in de behandeling.
Bij oppervlakkige blaaskanker is de behandeling afhankelijk van het risico dat de ziekte terugkomt. Soms zijn controles voldoende, maar vaak worden aanvullende blaasspoelingen gegeven met medicijnen die de kans op terugkeer verkleinen. In het LUMC maken we tijdens de operatie vaak gebruik van “narrow band imaging,” een speciale techniek met ander licht, waardoor afwijkingen beter zichtbaar zijn en de behandeling nauwkeuriger kan worden uitgevoerd.
Wanneer de tumor in de spierlaag groeit, is een ingrijpendere behandeling nodig. U krijgt een afspraak op een speciaal spreekuur waar u meerdere specialisten tegelijk ziet om samen met u een behandelplan op te stellen. https://www.lumc.nl/patientenzorg/specialistische-centra/oncologie-centrum/voor-patienten/lumc-blaaskankercentrum/
Als de ziekte verder gevorderd is of uitgezaaid, is genezing meestal niet meer mogelijk. De behandeling is dan gericht op het remmen van de ziekte en het verminderen van klachten. Dit kan met chemotherapie en/of immunotherapie.
Clinical trials
Het LUMC doet veel onderzoek naar nieuwe behandelingen voor blaaskanker. Soms kunt u deelnemen aan een studie waarin nieuwe medicijnen of behandelmethoden worden getest. Uw arts bespreekt altijd met u of deelname mogelijk en zinvol is.
Waar moet u op letten direct na het onderzoek / de behandeling?
Nazorg en controle
Na de behandeling blijft u onder controle. Hoe vaak en hoe lang dat nodig is, hangt af van de soort behandeling en het type blaaskanker. De controles kunnen bestaan uit gesprekken, radiologische onderzoeken en kijkonderzoeken van de blaas. Ook kunt u begeleiding krijgen van gespecialiseerde verpleegkundigen of andere zorgverleners.
Het doormaken van kanker en de behandeling daarvan kan veel impact hebben. Daarom is er naast de begeleiding van uw dokter ook ondersteuning mogelijk van maatschappelijk werkers die u kunnen helpen bij het verwerken van alles wat u meemaakt.
Kansen en vooruitzichten
Het verloop van blaaskanker verschilt per persoon. Oppervlakkige blaaskanker is meestal goed te behandelen zonder al te veel ongemakken, maar komt relatief vaak terug. Daarom zijn regelmatige controles belangrijk. Ook blaaskanker die in de spier groeit, kan ondanks ingrijpende en intensieve behandeling terug komen. Daarom blijft ook dan goede follow-up nodig.
Tot slot
Een diagnose blaaskanker kan veel vragen en onzekerheid met zich meebrengen. Het is belangrijk dat u zich goed laat informeren en dat u uw vragen bespreekt met uw behandelaar. Het team van het LUMC staat voor u klaar om u zo goed mogelijk te begeleiden tijdens het hele traject.
Contact bij problemen na uw onderzoek/behandeling
Het is belangrijk dat u contact opneemt als u klachten krijgt na een onderzoek of behandeling, zoals pijn, koorts of andere zorgen.
Bel dan met:
- De polikliniek Urologie (na urologische ingrepen): telefoonnummer 071 - 526 23 04
- De polikliniek Radiotherapie (na bestraling): 071 - 526 19 90 (dagelijks van 8.30-15.00 uur).
- De polikliniek Medische Oncologie (na chemotherapie).
Drs. E.J. van Gennep
Uroloog
Dr. A. Postema
Uroloog
Dr. G. Kleinjan
Uroloog
Dr. R.F.M. Bevers
Uroloog
Dr. H.W. Elzevier
Uroloog
Drs. J.I.M. van Uhm
Prof. dr. M.T.M. Kummeling
Uroloog
Afdelingshoofd Urologie
Dr. M. Donker
Radiotherapeut-oncoloog
Dr. R. Altink
Radiotherapeut-oncoloog
Dr. A.D.G. Krol
Radiotherapeut-oncoloog
Dr. T. van der Hulle
Klinisch oncoloog
Drs. S.A.C. Luelmo
Klinisch oncoloog
M. Roeleveld
Verpleegkundig specialist
Ons onderzoek
Blaaskanker komt relatief vaak voor in Nederland. Daarom is goed onderzoek naar deze ziekte belangrijk. In het LUMC werken artsen en onderzoekers continu aan betere manieren om blaaskanker op te sporen en te behandelen. Daarbij werken we samen met andere ziekenhuizen en onderzoekscentra in Nederland en in het buitenland.
Patiëntgebonden onderzoek
Veel onderzoek naar blaaskanker is alleen mogelijk met hulp van patiënten. Door mee te doen aan onderzoek helpt u om de zorg voor toekomstige patiënten te verbeteren.
Soms kunt u er zelf ook voordeel van hebben. In het LUMC worden nieuwe medicijnen getest. Als de standaardbehandeling bij u niet goed genoeg werkt, kan een nieuw middel mogelijk helpen. Deze behandelingen worden aangeboden in studieverband, ook wel clinical trials genoemd.
Uw arts bespreekt met u of u hiervoor in aanmerking komt. U kunt hier ook zelf naar vragen.
Onderzoek in het lab
Naast onderzoek met patiënten doen we in het LUMC ook veel onderzoek in het laboratorium. Daar zoeken we naar nieuwe manieren om blaaskanker beter te begrijpen en te behandelen. Dit doen we samen met andere ziekenhuizen en onderzoekscentra in Europa.
De resultaten van dit onderzoek worden gedeeld in wetenschappelijke tijdschriften en helpen om de zorg te verbeteren.
Onderzoek naar blaaskanker binnen de profileringsgebieden
Binnen het LUMC werken onderzoekers uit verschillende vakgebieden samen. Door deze samenwerking kunnen we de ziekte vanuit verschillende kanten bekijken en beter begrijpen.
Het onderzoek naar blaaskanker valt onder grotere onderzoeksthema’s, waarin kennis en ervaring worden samengebracht.
Waar doen we momenteel onderzoek naar?
Er lopen op dit moment verschillende onderzoeken naar blaaskanker in het LUMC. Zo kijken we welke scans het beste kunnen laten zien of de ziekte zich heeft verspreid. Ook doen we onderzoek naar nieuwe behandelingen, zoals immunotherapie. Daarnaast onderzoeken we of een oud geneesmiddel (penfluridol) waardevol kan zijn in de behandeling van oppervlakkig blaaskanker.
Verder wordt er veel labarotorium onderzoek gedaan om meer te leren over hoe blaaskanker ontstaat en groeit. U kunt gevraagd worden of overgebleven weefsel van uw operatie hiertoe opgeslagen mag worden in de biobank.
Wetenschappelijk onderzoek naar blaaskanker
Het LUMC is niet alleen een ziekenhuis, maar ook een onderzoekscentrum. Door onderzoek proberen we de behandeling van blaaskanker steeds verder te verbeteren.
We kijken niet alleen naar nieuwe behandelingen, maar ook naar de effecten daarvan op patiënten. Nieuwe kennis uit het laboratorium wordt zo snel mogelijk toegepast in de zorg.
Steun ons onderzoek
Onderzoek naar blaaskanker kost veel geld. Een deel wordt betaald door het LUMC, maar voor een groot deel zijn we ook afhankelijk van subsidies en donaties. Met uw steun kunnen wij blijven werken aan betere behandelingen en meer kennis over blaaskanker. Iedere bijdrage, groot of klein, helpt daarbij. https://www.lumc.nl/over-het-lumc/lumc-foundation/