NWO-subsidie, onderzoek naar opschaling van slimme infusietechnologie, Gastrostart-subsidies, en meer

Patholoog Judith Bovée genoemd als een van de pionierende vrouwen in haar vakgebied

LUMC‑hoogleraar Judith Bovée is genoemd als een van zes vrouwen die een belangrijke rol hebben gespeeld in de ontwikkeling van de musculoskeletale pathologie. Deze erkenning komt uit een recente review in Seminars in Diagnostic Pathology, waarin hun wetenschappelijke invloed en leiderschap centraal staan.

Bovée is een internationaal gerespecteerd patholoog en onderzoeker, werkzaam op de afdeling pathologie van het LUMC, met als voornaamste aandachtsgebied bot- en wekedelentumoren. In haar werk combineert ze moleculaire genetica met diagnostische pathologie om beter te begrijpen hoe bot‑ en wekedelentumoren ontstaan.

Ze werd bekend door haar onderzoek naar de genetische oorzaken van kraakbeentumoren. Later richtte ze zich ook op andere tumortypen, waarbij ze belangrijke moleculaire veranderingen ontdekte. Deze inzichten hielpen mee bij het vaststellen van nieuwe tumoren in de WHO‑classificatie voor tumoren van weke delen en bot.

De review beschrijft ook hoe Bovée laboratoriummodellen gebruikt om te onderzoeken hoe genetische veranderingen tumorgroei aanjagen. Haar onderzoek draagt daarnaast bij aan het vinden van nieuwe mogelijkheden voor behandeling.

Bovée publiceerde meer dan 300 wetenschappelijke artikelen en schreef meer dan 35 boekhoofdstukken. Ze heeft ook leidinggevende functies in internationale organisaties voor pathologie en oncologie. Haar werk is meerdere keren bekroond, onder meer met een Vici-beurs in 2017 om betere modellen te ontwikkelen om te komen tot medicijnen op maat voor patiënten met sarcomen.

“Het is bijzonder eervol om als pionier genoemd te worden en deel uit te maken van dit rijtje van zes inspirerende vrouwelijke collega’s. Het is mooi om te ervaren dat mijn bijdrage aan de pathologie internationaal wordt erkend. Tegelijkertijd zie ik deze erkenning als een grote waardering voor wat we de afgelopen jaren samen als team hebben opgebouwd en bereikt. Juist die combinatie van persoonlijke bijdrage en gezamenlijk resultaat maakt deze erkenning voor mij extra bijzonder.”

Lees het volledige artikel op ScienceDirect.

€660.000 NWO-subsidie voor onderzoek naar bescherming tegen luchtweginfecties

Dr. Simon Jochems en dr. Lisa King hebben een NWO Open Technologieprogramma-subsidie ontvangen voor het project Tailoring Immunostimulators To Elicit Airway ProtectioN (TITAN). Het betreft een subsidie van €660.000 voor een samenwerking tussen het LUMC en het Statens Serum Institut (Denemarken), gericht op het testen van nieuwe profylactische formuleringen als bescherming tegen luchtweginfecties.

Luchtwegvirussen behoren wereldwijd tot de belangrijkste oorzaken van ziekte en sterfte. Daarom zijn breedwerkende antivirale strategieën ontwikkeld die luchtwegvirussen in een vroeg stadium van infectie remmen. Hoewel deze strategieën veelbelovende resultaten hebben laten zien in muismodellen, blijken zij vaak minder goed toepasbaar op de mens. Binnen dit project zullen onderzoekers synergistische combinaties van immuunstimulatoren formuleren in liposomen, die zijn ontworpen om preventief antivirale afweermechanismen in de bovenste luchtwegen optimaal te activeren. Met behulp van een immuuncompetent humaan luchtwegorganoïdemodel worden de formuleringen gescreend op hun vermogen om te beschermen tegen infecties met luchtwegvirussen. De meest veelbelovende formuleringen worden vervolgens getest in een hamstermodel om hun veiligheid en beschermende werking tegen zowel infectie als transmissie aan te tonen.

Dit driejarige project combineert de expertise van het LUMC op het gebied van translationele humane immunologie met de kennis van het Statens Serum Institut op het gebied van liposomen,  adjuvantia en hamstermodellen.

Binnen het LUMC richt dr. Lisa King zich op het screenen van kandidaatformuleringen met behulp van geavanceerde in vitro modellen van het luchtwegepitheel, waaraan immuuncellen worden toegevoegd. Deze modellen maken het mogelijk te onderzoeken of en hoe deze formuleringen cellen beschermen tegen infecties met virussen zoals influenza, RSV en coronavirussen.

Wanneer bepaalde combinaties van formuleringen een brede bescherming blijken te bieden, kunnen deze in de toekomst mogelijk worden ontwikkeld tot neussprays die kwetsbare groepen tijdens het winterseizoen of tijdens een pandemie bescherming bieden tegen uiteenlopende virussen.

Twee Gastrostart subsidies voor innovatief gastroenterologisch onderzoek in het LUMC

Tijdens de Digestive Disease Days van de Nederlandse Vereniging voor Gastroenterologie werden 2 Gastrostart subsidies uitgereikt voor nieuw, innovatief onderzoek in het LUMC.

Bram van Os, Postdoc bij het research lab van de afdeling Maag-darm en Leverziekten (MDLZ)  ontving een gastrostart om onderzoek te doen naar het samenspel tussen neuronen en fibroblasten bij fibrose in de ziekte van Crohn. Hij gaat onderzoeken of fibroblasten door het aantrekken van neuronen de wondgenezing in de darmen van deze patiënten kunnen verstoren, met als hypothese dat dit proces aan de basis staat van darmfibrose, een complicatie die vaak bij patiënten met Crohn gezien wordt. Dit onderzoek is in nauwe samenwerking met Jean-Philippe Frimat van de afdeling humane genetica en Marieke Barnhoorn (MDLZ).

Jessica Roelands, assistent professor bij de afdeling pathologie, ontving een Gastrostart subsidie om  de rol die een bepaalde darmbacterie (Fusubacterium nucleatum) speelt bij groei van dikke darmtumoren en resistentie tegen (chemo)therapie te bestuderen. Zij gaat technieken operationeel maken om deze bacterie aan te kunnen tonen en de eerste data te verzamelen hoe deze bacterie tumorgroei beïnvloedt. Dit onderzoek in is nauwe samenwerking met Luuk Hawinkels (MDLZ), Wiep-Klaas Smits and Georg Zeller (LUCID).

Twee Gastrostart vervolgsubsidies

Annarein Kerbert en Andrea-Valles Marti ontvingen beiden een Gastrostart vervolgsubsidie. Deze subsidies van beide 50.000 Euro geven een vervolg aan een eerder succesvol Gastrostart project.

Postdoctoraal onderzoekster Andrea Vallés Martí, werkzaam bij het researchlaboratorium van de afdeling Maag-Darm en Leverziekten (MDLZ), ontvangt de subsidie om het FLASH-effect van protonen bestraling met een ultrahoge dosis snelheid (ultra-high dose rate, UHDR) in de slokdarm en het omliggende weefsel te bestuderen. Hiermee hoopt ze bijwerkingen van (protonen)bestraling bij patiënten met slokdarmtumoren te verminderen. Het project wordt uitgevoerd in nauwe samenwerking met Luuk Hawinkels (MDLZ), Marije Slingerland (medische oncologie) en Yvonne Klaver (LUMC en HollandPTC) en moet een basis vormen voor een toekomstige klinische studie. Vanwege de OV staking nam collega Bram van Os de oorkonde in ontvangst.

Annarein Kerbert (aios MDL) ontvangt deze subsidie voor onderzoek naar vroegtijdige signalering van verslechtering bij patiënten met levercirrose. Het onderzoek richt zich op een eenvoudige urine-chloride dipsticktest die inzicht geeft in verstoringen van de water- en zouthuishouding. Uit een eerdere pilotstudie bleek dat gehospitaliseerde cirrose patiënten met een laag urine-chloride een hoger risico hadden op nieuwe acute complicaties binnen 90 dagen. Met deze subsidie wordt samen met het Alrijne Ziekenhuis en Amsterdam UMC een multicenter validatiestudie uitgevoerd. Op termijn kan deze niet-invasieve biomarker via thuismonitoring bijdragen aan meer persoonlijke, proactieve zorg. Het project wordt uitgevoerd in nauwe samenwerking binnen de MDLZ: Kirill Basiliya, Susan Fischer en Minneke Coenraad.

Subsidie voor onderzoek naar opschaling van slimme infusietechnologie

De afdeling Medische Technologie van het LUMC ontvangt samen met UMC Utrecht en Rijnstate een ZonMw-subsidie van €150.000 voor het onderzoeksproject ‘Meerwaarde van slimme infusietechnologie in het zorgproces: standaardisatie, opschaling en impact’. Het project richt zich op het versnellen van de implementatie van slimme infusietechnologie in Nederlandse ziekenhuizen.

Slimme infusietechnologie kan bijdragen aan veiliger en efficiënter medicatiegebruik. Denk aan minder medicatiefouten, betere automatische registratie in het elektronisch patiëntendossier, minder alarmen aan het bed en een lagere administratieve last voor zorgprofessionals. Ook kunnen de technische ondersteuning en het beheer van systemen efficiënter worden ingericht.

Onder leiding van Susanne van Engelen (LUMC), Annemoon Timmerman (UMC Utrecht) en Bernke Papenburg (Rijnstate) onderzoeken de drie ziekenhuizen welke factoren succesvolle implementatie bevorderen en welke knelpunten daarbij optreden. Hiervoor worden ziekenhuizen bezocht die al ervaring hebben met slimme infusietechnologie en organisaties die nog aan het begin van deze ontwikkeling staan.

De onderzoekers kijken onder meer naar de effecten op patiëntveiligheid, werkprocessen, registratielast, alarmbeheer en de organisatorische en financiële gevolgen van implementatie. De opgedane kennis wordt gedeeld met het werkveld, met als doel de invoering van slimme infusietechnologie in Nederlandse ziekenhuizen te versnellen. De komende maanden gaan de onderzoekers actief op zoek naar ziekenhuizen die hun ervaringen willen delen.