Verblijfskatheter

Deze informatie is opgesteld door de afdeling(en) Urologie

In deze folder informeren wij u over de gang van zaken rondom een verblijfskatheter.

Wat is een verblijfskatheter?

Een verblijfskatheter is een dun slangetje dat via de plasbuis in de blaas wordt gebracht. Om te voorkomen dat de katheter uit de blaas glijdt, zit er aan het uiteinde een ballonnetje dat gevuld wordt met water. Door de katheter kan de urine aflopen in een opvangzak.

Verzorging

Het is belangrijk dat u twee keer per dag de geslachtsorganen goed wast (liever niet met zeep). De man dient het gebied onder de voorhuid zorgvuldig te wassen. De vrouw dient bij het wassen de schaamlippen goed te spreiden. De eventuele afscheiding op de katheter kunt u verwijderen met water.

Met een verblijfskatheter kunt u gewoon douchen. U hoeft niet bang te zijn dat de katheter er tijdens het wassen uit valt. Het is belangrijk dat u uw handen wast, voor en na het loskoppelen of het vervangen van de opvangzak.

Blaasontsteking

Met een verblijfskatheter is de kans op een blaasontsteking groot. Het is daarom van belang dat er een goede doorstroming van urine is.

Voor een goede doorstroming is het van belang dat u:

  • de opvangzak regelmatig leegt in het toilet en niet wacht tot de zak overvol zit
  • zorgt dat de opvangzak lager hangt dan de blaas indien u loopt, zit of ligt
  • een ruime hoeveelheid drinkt, minimaal 2 liter (12 tot 14 glazen) per dag, om te zorgen dat er veel urine wordt geproduceerd.

Welke soort opvangzak heeft u nodig?

Er zijn twee soorten opvangzakken, een (kleine) dagzak en een (grote) nachtzak. Overdag kan een kleine opvangzak aan het uiteinde van de katheter bevestigd worden. Deze zak kunt u m.b.v. bandjes aan uw bovenbeen bevestigen. De lengte van de verbindingsslang van de beenzak is eenvoudig korter te maken, door deze op de gewenste lengte af te knippen.

Voor 's nachts is er een grotere opvangzak met een lange verbindingsslang. Deze opvangzak kunt u met behulp van het ophangrekje aan het bed bevestigen. U moet wel zorgen dat deze lager hangt dan de blaas, voor een goede afloop van de urine.

Om de opvangzak te legen opent u het kraantje en laat u de urine in het toilet wegvloeien. De opvangzakken kunt u 7 dagen gebruiken. Indien de opvangzak beschadigd raakt, moeilijk leeg te maken is of onaangenaam om te dragen wordt, kunt u deze eerder vervangen.

De opvangzak kunt u na gebruik doorspoelen met kraanwater en de volgende dag of nacht weer gebruiken.

Meest voorkomende klachten

Met een katheter kunt u in het begin het volgende verwachten:

  • U heeft het gevoel te moeten urineren, dit is een lichte blaasirritatie.
  • Nu en dan ervaart u blaaskrampen.
  • Urine lekkage rond de buitenkant van de katheter veroorzaakt door krampen.

Als er geen lozing van urine is, kunt het volgende zelf nagaan:

  • Vertoont de katheter knikken die de afvloed verhinderen.
  • Bevindt de opvangzak zich onder het niveau van de blaas.
  • Is de opvangzak goed aan het uiteinde van de katheter aangesloten.
  • Heeft u voldoende gedronken.

Om de werking van de blaas te bevorderen kunt u gaan wandelen, hierdoor kunnen eventuele verstoppingen verdwijnen.

Wanneer moet u hulp inroepen?

  • Indien u aanhoudend veel pijn heeft.
  • Indien er gedurende 2-3 uur geen urinelozing is en u bent de punten genoemd bij de meest voorkomende problemen nagegaan.
  • Bij blijvend urinelekkage langs de katheter.
  • Hoge koorts (hoger dan 38.5 °C) en koude rilling.

Medische speciaalzaak

In samenwerking met een medische speciaalzaak (voor meer informatie zoals telefoonnummer en adres zie bijgevoegd kaartje) verstrekt de afdeling startpakketten voor patiënten die naar huis gaan met een verblijfskatheter.De afdelingsverpleegkundige vraagt aan u toestemming om uw persoonlijke gegevens zoals adres en polisnummer van uw ziektekostenverzekering door te geven aan de medisch speciaalzaak.

De medisch speciaalzaak declareert rechtstreeks de kosten van het startpakket bij uw ziektekostenverzekeraar. U krijgt van de verpleegkundige het startpakket mee naar huis.
Indien u nog extra materialen nodig heeft kunt u bellen naar de medische speciaalzaak en uw bestelling doorgeven. Bestellingen die tijdens kantoordagen voor 14.00 uur zijn doorgebeld, worden de volgende dag via TNT post geleverd. De medische speciaalzaak is 24 uur per dag bereikbaar, ook voor advies.

Vragen

Indien u na het lezen van deze folder nog vragen heeft kunt u terecht bij uw afdeling of de polikliniek Urologie 071-5262304 (tijdens kantooruren) of indien u op de afdeling Gynaecologie bent opgenomen geweest, 071-5262539.

Januari 2016