De Nuss procedure, correctie van een trechterborst
in samenwerking met het PectusTeam van het Amsterdam UMC
Wat is?
Pectus excavatum, ofwel trechterborst, is een aangeboren afwijking van de borstkaswand, waarbij het kraakbeen tussen je borstbeen en je ribben te hard groeit. Door deze overmatige groei word het borstbeen naar binnen geduwd (naar buiten kan ook, dan spreekt men van een kippenborst ofwel pectus carinatum). Met een Nuss procedure kan dit hersteld worden.
Opname
Voorafgaand aan de operatie word je opgenomen op de afdeling van het WAKZ. Zie voor meer informatie de website: WAKZ opname en verblijf.
Op de dag van de operatie word je in de ochtend opgenomen op de afdeling. Je komt nuchter op de afdeling, dit betekend dat je sinds een bepaalde tijd niets meer gegeten en gedronken hebt (meestal vanaf middernacht, de anesthesie bespreekt dit van te voren met je). Er wordt een opnamegesprek gevoerd met jou door de verpleging, dit is meestal ook de verpleegkundige die deze dag voor jou zorgt.
Voordat je wordt geopereerd wordt er een infuus geplaatst in je hand. Ten tijde van het plaatsen van het infuus wordt er bloed afgenomen. Als je wilt kan je van te voren eerst een verdovende zalf (EMLA of Rapidan) op de plaats waar het infuus gaat komen krijgen om de huid te verdoven, deze zalf moet een uur moet inwerken.
Je krijgt van de verpleegkundige te horen hoe laat je ongeveer geopereerd gaat worden, het kan zijn dat die tijd nog wat verandert. Als je naar de operatiekamer mag gaan krijg je een operatiehemd aan van het ziekenhuis. De verpleging krijgt een seintje van de holding (voorbereidingsruimte van het operatiecomplex) dat je gebracht mag worden. Je vader of je moeder mag mee. Soms moet je nog een tijdje wachten op de holding voordat je naar de operatiekamer mag. Je vader of je moeder mag met jou mee naar de operatiekamer tot je slaapt, hierna mogen zij wachten op de afdeling tot de operatie klaar is. Zodra je na de operatie op de uitslaapkamer (verkoever) aankomt mag een van je ouders er weer bij. .
De operatie
Een Nuss operatie wordt verricht onder narcose op de operatiekamer, en duurt ongeveer 1,5 uur.
Bij een Nuss operatie wordt er aan beide zijden van de borstkas een kleine snee gemaakt van 2 tot 5 centimeter, via deze kleine sneetjes wordt de Nuss plaat ingebracht. Voor het inbrengen van de Nuss plaat (of platen) worden de zenuwen die tussen de ribben lopen beiderszijds bevroren op een bepaalde plek aan de rugzijde, om zo de pijn na de operatie tegen te gaan. Dit is een effectieve manier van pijnbestrijding waarbij de zenuw tijdelijk (3 tot 6 maanden) uitgeschakeld te worden.
De Nuss plaat is een metalen gebogen stalen plaat welk achter het borstbeen wordt geplaatst. Om dit zo veilig mogelijk te doen zal de chirurg met een kleine camera meekijken aan de binnenkant van je borstkas. Na het inbrengen van de Nuss plaat wordt de geboren plaat gekanteld waardoor het borstbeen naar buiten wordt gedrukt. De Nuss plaat steunt aan beide kanten af op de ribben en wordt onder andere op zijn plek gehouden door middel van een of soms twee stabilisatieplaatjes Soms kan het nodig zijn om twee Nuss platen te plaatsen. De precieze ligging en positie van deze Nuss platen is afhankelijk van de diepte en vorm van je borstkas. Als de Nuss-plaat op zijn plek zit worden de wondjes gesloten met oplosbare hechtingen, deze hechtingen hoeven dus niet verwijderd te worden. Over de gesloten wonden worden hechtpleisters (steristrips) geplakt ter bescherming van de verse wond.
Na de operatie ga je naar de uitslaapkamer. Het kan even duren voordat de bevriezing volledig werkt. De anesthesioloog die de narcose geeft kan je extra pijnstilling voorschrijven. Het is normaal dat er druk wordt ervaren op de borstkas in de eerste uren na de operatie. Als de pijn onder controle is en je bent goed wakker ga je weer terug naar de afdeling.
Terug op de afdeling.
Als je eenmaal weer terug bent op de afdeling krijg je naast de bevriezing van de zenuwen extra pijnstilling toegediend. Vaak gebeurt dit met tabletten maar soms is het nodig om bijvoorbeeld morfine in het infuus te geven. Dit gebeurt dan meestal met een PCA morfine pomp. Dit is een pomp achter je bed welke aangesloten wordt op je infuus, deze pomp kan je zelf bedienen, de anesthesie legt dit na de operatie aan je uit. De PCA morfine pomp wordt meestal de eerste dag na de operatie verwijderd. De pijn is dan meestal onder controle met tabletten paracetamol en morfine tabletten.
Omdat plassen soms moeilijk gaat bij gebruik van morfine, wordt er, als er een PCA morfine pomp als pijnstilling gestart, tijdens de operatie een urinekatheter ingebracht. Dit is een slangetje die via de plasbuis in je blaas wordt geplaatst toe om de urine af te voeren. Deze wordt meestal de eerste dag na de operatie weer verwijderd.
De eerste dag na de operatie lig je nog aan de monitor, hiervoor heb je 3 plakkers op je borst en een bandje om de vinger, zo kan de verpleging je saturatie, hartslag en ademhaling in de gaten houden. Ook wordt er drie keer per dag je bloeddruk gemeten.
Pijn is voor iedereen verschillend en hoort bij de operatie, het is belangrijk dat je goed aangeeft bij de verpleging waar je last van hebt. Zij maken dan samen met jou en de dokters een plan voor de pijnstilling.
De eerste dag na de operatie wordt er al gestart met in beweging komen, de fysiotherapeut komt hiervoor langs bij jou op de kamer en zal met jou oefenen.
In de daarop volgende dagen ga je het mobiliseren uitbreiden onder begeleiding van de fysiotherapie, zij geven je adviezen over ademhaling, houding en beweging. Ook krijg je leef- en advies regels mee welke zij nog eens goed met je doornemen.
Vanaf 24 uur na de operatie (de volgende avond) is douchen toegestaan. Met het lichaam onder water of in bad mag pas na 1 week.
Als je zelfstandig voldoende kan bewegen mag je met ontslag. Dit is meestal na 1 tot 3 dagen.
Op de dag van ontslag wordt er nog een röntgenfoto gemaakt ter controle van de ligging van de plaat of platen. De verpleging regelt de ontslagpapieren en zal wanneer dit klaar is, deze aan jou overhandigen en melden dat je naar huis mag
Het is belangrijk om je na de operatie goed aan de voorgeschreven leefregels te houden om complicaties, zoals het verplaatsen van de nuss plaat/platen, te voorkomen.
Complicaties
Zoals bij elke operatie is er een kleine kans op complicaties. Deze zijn voor de operatie al tijdens je afspraak op de polikliniek met je besproken. In de ontslagpapieren van de afdeling staan een aantal aandachtspunten welke je zelf in de gaten kunt houden als je thuis bent.
Na ontslag en de algemene leefregels thuis
Thuis is het belangrijk dat je nog pijnmedicatie inneemt. Dit is in elk geval paracetamol met daarbij naproxen en soms oxynorm. De paracetamol moet je zelf aanschaffen, voor de andere pijnstilling krijg je een recept mee en deze kan je ophalen bij de apotheek. Hierover krijg je informatie bij ontslag.
Op de wonden beiderzijds zitten steristrips na de operatie, deze vallen er meestal zelf als. Als deze niet eraf zijn gevallen na 1-2 week mag je deze zelf verwijderen.
De wonden hoeven niet verbonden te worden met pleisters als deze niet meer bloeden/wondvocht lekken.
In principe wordt geadviseerd niet te vliegen in de eerste 6 weken na de operatie. Wil je hier van afwijken, overleg dit dan eerst met je behandelend arts.
De eerste 6 weken na de operatie is het verboden te sporten (o.a. Krachttraining) of zwaar te tillen.
De eerste 3 maanden mag je geen contactsporten uitoefenen zoals bijvoorbeeld voetbal, rugby en handbal. Naast teamsporten, vallen vechtsporten en paardrijden ook onder deze contactsporten. In overleg met je arts kun je vanaf 6 weken na de operatie eventueel met lichte krachttraining of training onder begeleiding van een fysiotherapeut starten.
Gedurende de eerste 2 weken na de operatie gelden de volgende specifieke leefregels, deze krijg je op papier mee van de fysiotherapeut.
Je mag in een normaal bed slapen, tenzij dit een hoogslaper is.
Je moet in rugligging slapen, buik- en zijligging posities zijn niet gewenst
Zelfstandig van rug naar buik en en andersom draaien wordt afgeraden. De rug moet zo recht mogelijk gehouden worden. Omrollen in bed om uit bed te komen mag dus niet.
In en uit bed komen gaat via een sit-up (zoals de fysiotherapeut in het ziekenhuis met je geoefend heeft)
Belangrijk is dat je goed rechtop gaat zitten bij het uit bed gaan, waarbij je een rechte rug houdt.
Niet meer dan 5 kg tillen en dus geen rugzak dragen (eventueel een vriend of vriendin je tas of spullen laten tillen, of minder meenemen naar school of in je kluis achter laten).
Niet (zelfstandig) fietsen en niet brommer- en/ of autorijden gedurende de eerste 6 weken
Zwemmen of lichte hardlooptraining mag vanaf 2 weken na de operatie.
Indien er onduidelijkheden zijn over wat wel of niet mag, overleg dan eerst met je behandelend arts.
Poliklinische controle:
De eerste controle zal plaatsvinden op de polikliniek kinderchirurgie van het Amsterdam UMC 3 tot 6 weken na de operatie. Hierna volgen, indien nodig, nog vervolg afspraken. Maar als het goed met je gaat kan de volgende controle uitgesteld worden tot 2-2,5 jaar na de operatie. Bij deze vervolg afspraak wordt dan het uithalen van de Nuss plaat na 3 jaar besproken en gepland. Dit zal in principe plaatsvinden in dagchirurgie en omdat je de vervorming van je borstkas dan al hebt gehad is dit een stuk minder pijnlijk en minder invasief.
Meer informatie..
Voor meer informatie over pectus excavatum en de behandeling hiervan, scan de QR codes met je telefoon of ga op Spotify naar het kanaal 'pedsurg Emma'.
Ook kan je kijken op onze website: www.pectusweb.com.
