Actinische keratose, fotodynamische therapie

Deze informatie is opgesteld door de afdeling(en) Huidziekten.

Deze folder informeert u over fotodynamische therapie bij actinische keratose. Wij raden u aan van tevoren de patiëntenfolder ‘Actinische keratosen’ van de Nederlandse Vereniging voor Dermatologie & Venereologie aandachtig door te lezen. Zo krijgt u een goed beeld van de diagnose en behandeling. Deze folder heeft u van uw dermatoloog gekregen. 

Actinische keratosen

Actinische keratosen kunnen zich soms ontwikkelen tot huidkanker. Vooral wanneer er sprake is van meerdere actinische keratosen wordt behandelen aangeraden om het risico op huidkanker te verkleinen. Fotodynamische therapie is veilig en effectief.

Wat is fotodynamische therapie

Fotodynamische therapie is een behandeling waarbij de huidcellen die de actinische keratose vormen gevoelig gemaakt worden voor zichtbaar licht. Na belichting worden de aangedane cellen selectief gedood. Deze worden weer vervangen door nieuwe, gezonde huidcellen.

De behandeling

  • De behandeling vindt in de vorm van een (halve) dagopname plaats. U meldt zich op de afgesproken tijd op de polikliniek Huidziekten, B-1.
  • Allereerst verwijderen we de schilfers en het hoornmateriaal op de plek van de huidafwijking(en). Dit gaat niet of nauwelijks met pijn gepaard.
  • Daarna brengen we een crème aan met als werkzame stof methylaminolevulinaat. Deze stof wordt selectief door de aangedane huidcellen opgenomen waardoor zij extreem gevoelig worden voor zichtbaar licht.
  • De crème moet drie uur inwerken. Om te voorkomen dat de cellen niet dan al gaan reageren op licht, wordt het ingesmeerde gebied met lichtwerende afdekfolie en verband ingepakt.  
  • Tijdens de inwerktijd verblijft u op de kliniek/dagopname-unit van de afdeling Huidziekten op J-8. Hier krijgt u koffie en thee aangeboden. 
  • Na 3 uur komt u terug naar de polikliniek, B-1. We nemen de overgebleven crème af en maken de huid schoon. Hierna wordt de huid belicht volgens de ‘conventionele’ of volgens de ‘daglicht’ fotodynamische therapiemethode.

Conventionele fotodynamische therapie

De huidafwijkingen worden gedurende 8 tot 12 minuten belicht met fel rood licht. Zowel u als de behandelaar dragen een speciale zonnebril. Hierna is de dagopname afgelopen.

Daglicht fotodynamische therapie

De huidafwijkingen worden gedurende 2 uur aan natuurlijk zonlicht blootgesteld. Om de niet-aangedane huid tegen de effecten van zonlicht te beschermen wordt een zonnebrandcrème aangebracht. Deze behandeling kan alleen in de maanden april tot oktober worden uitgevoerd.

Pijn(bestrijding)

Er kan pijn ontstaan tijdens de belichting. Vooral plekken in het gezicht en grote plekken zijn vaker pijnlijk of branderig. Wij geven standaard pijnbestrijding aan patiënten die in het gezicht worden behandeld in de vorm van tramadol. Dit medicijn maakt suf en beïnvloedt de rijvaardigheid, waardoor u die dag niet mag autorijden. Als u pijn ervaart tijdens de behandeling proberen we de pijn door koeling of onderbreking van de behandeling te verlichten. Wij zullen van tevoren de pijnbestrijding met u overleggen. 

Na de behandeling

Omdat de behandelde plek nog enige tijd reageert op licht, moet deze nog minimaal 24 uur bedekt blijven. Soms is er nog sprake van lichte pijn (tot 24 uur na behandeling), roodheid (1 tot 2 weken), korstvorming (2 tot 5 dagen), zwellingen (2 tot 4 dagen) en kleurveranderingen van de huid (2 tot 8 weken). Drie maanden na de behandeling wordt u nogmaals uitgenodigd om het resultaat te beoordelen en met u te bespreken. 

Andere behandelingsmogelijkheden

De meest voorkomende behandeling van actinische keratosen is bevriezing met vloeibare stikstof. Andere behandelingen zijn 5-fluorouracilcrème, imiquimodcrème en ingenolmebutaatgel. In uw geval is er gekozen voor fotodynamische therapie; onder andere vanwege het cosmetische resultaat. 

Aanbevelingen voor de toekomst

Vermijd tot 6 weken na de behandeling langdurige blootstelling aan de zon, de zonnebank of gezichtsbruiners. Bescherm uw huid bij zonnig weer met een zonnebrandcrème. Een hoofddeksel biedt ook bescherming tegen overdadig zonlicht. 


September 2019