Roderick Hietbrink

Roderick HietbrinkRoderick Hietbrink onderzoekt in zijn werk de spanningsboog tussen de gecultiveerde natuur en de stedelijke omgeving. Door de huidige stedenbouwkundige ontwikkelingen gaan steden steeds meer op elkaar lijken. Hierdoor kan volgens Hietbrink het idee ontstaan dat de stedelijke omgeving voor de mens een herkenbare structuur heeft en daardoor beheersbaar is. Deze structuur valt onder het begrip cultuur; voor dat wat door de mens is bedacht. Dit staat tegenover het begrip natuur waar eigenschappen als oneindig, ontoegankelijk, onbeheersbaar, angstaanjagend, wild en primair aan worden toegekend. Althans dit was in de 19de eeuw de benadering van de natuur. Volgens de gematigd constructivistische filosofen en wetenschappers wordt natuur nu gezien als een culturele constructie. Evolutionair gezien is het onderscheid tussen cultuur en natuur altijd willekeurig geweest. Wanneer we spreken over natuur dan duiden we op onze relatie met de natuur, nooit op de natuur zelf. In de 20ste eeuw is de mens zich verantwoordelijk gaan voelen voor zijn natuurlijke omgeving, wat resulteerde in een  opheffing van de eerder genoemde 19de eeuwse scheidslijn tussen cultuur en natuur.

Dit thema staat centraal in de video-installaties en foto’s van Hietbrink. In 2007 verbleef hij als ‘artist in residence’ een aantal maanden in Sydney waar de video-installatie; ‘Vivarium’ tot stand kwam . De protagonist is een vrouw die werkt in een Botanische kas in Sydney. De botanische tuin is een gecultiveerde natuurlijke omgeving ingebed in een stedelijke omgeving . Hier lopen voor Hietbrink het verlangen en de onmacht om een klein stukje natuur te beheersen synchroon. Hietbrink ziet de gecultiveerde natuur als een metafoor voor de illusie dat het leven in de stedelijke omgeving beheersbaar is.

In de foto serie ‘Green’ is een vergelijkbaar proces gaande. Op het eerste gezicht kijkt de toeschouwer naar een ondoordringbaar bos. Maar wie beter kijkt ziet dat het helemaal geen bos is maar een compilatie van boomstammen en losse takken die samen tot een netwerk zijn verweven.

Wat de plaats is van de mens in de natuur? Deze vraag heeft in de loop der eeuwen al vele antwoorden gekend. Misschien zijn we met het werk van Hietbrink aangekomen in de periode waar we de vraag om moeten draaien: Wat is de positie van de natuur in het leven van de mens? Waarschijnlijk is het antwoord hetzelfde.

Yvonne Yzermans
Kunsthistoricus