februari 2010

MIGRAINE nieuwsbrief LUMiNA

Algemeen

In deze nieuwsbrief van de migraine onderzoeksgroep LUMINA uit het LUMC krijgt u opnieuw een overzicht van de voortgang van de verschillende onderzoeksprojecten en van belangrijke resultaten die recentelijk veel aandacht in de media hebben gekregen. Daarnaast wordt meer informatie gegeven over enige nieuwe onderzoeken die binnenkort van start zullen gaan. Als u de eerdere nieuwsbrieven niet heeft ontvangen, dan kunt u deze bekijken op onze website www.hoofdpijnonderzoek.nl of www.lumc.nl/hoofdpijn

Migraine en depressie; gedeelde genetische factoren?

Uit eerder onderzoek is gebleken dat migraine patiënten meer kans hebben op depressie maar ook dat patiënten met depressie meer kans hebben op migraine. Dit suggereert dat er een gezamenlijke factor is die maakt dat mensen gevoeliger zijn voor het hebben van èn migraine èn depressie. Onze onderzoeksgroep heeft samen met het Erasmus MC, voor het eerst aangetoond dat het gezamenlijk voorkomen van migraine en depressie, tenminste deels, verklaard wordt door gemeenschappelijke genetische factoren. Neuroloog Gisela Terwindt: ”Het onderzoek dat in Neurology is gepubliceerd is echt een doorbraak. Zowel in Nederland als internationaal is er veel aandacht aan besteed. Dit genetisch onderzoek toont aan hoe belangrijk het is om te kijken naar de combinatie van migraine en depressie om meer te weten te komen over het mechanisme van beide aandoeningen. Meer inzicht in het onderliggende ontstaansmechanisme kan ertoe leiden dat er gerichter medicijnen ontwikkeld kunnen worden om beide aandoeningen te voorkomen. Migraine patiënten met depressie lopen een hoger risico op een zodanige toename van de migraine dat deze chronificeert, wat wil zeggen dat de aanvallen steeds vaker optreden zodat patiënten de helft van de dagen hoofdpijn hebben. 3% van de Nederlanders lijdt aan chronische migraine. Vaak gaat dit gepaard met medicatie-afhankelijkheid waarbij patiënten >15 dagen per maand pijnstillers of migraine medicatie gebruiken. Binnen het LUMC zijn de afdeling neurologie en psychiatrie samen met GGZ Leiden bezig een gezamenlijke aanpak voor migraine en depressie te ontwikkelen”. Arts-onderzoeker Mark Louter: “We zijn ook binnen het LUMINA onderzoek bezig te zijn met stemmingsklachten bij migraine. We weten nu dat er sprake is van gedeelde genetische factoren. In onze LUMINA populatie gaan we op zoek naar welke genetische factoren dit dan zijn”. Meer informatie over het stemmingsonderzoek is te vinden op onze hoofdpijnwebsite.

Dagboekstudie migraine; nu al een groot succes

Medio januari hebben de laatste patiënten hun deelname aan de digitale dagboekstudie naar klachten rondom de migraine aanval afgerond. In totaal hebben meer dan 750 mensen deelgenomen aan deze studie, waarbij zij dagelijks gedurende 30 dagen een uitgebreide vragenlijst online hebben ingevuld. In totaal leverde dat informatie op over meer dan 15.000 dagen. Arts-onderzoeker Ron van Oosterhout: “Allereerst wil ik alle deelnemers natuurlijk hartelijk danken voor hun deelname; als onderzoeksgroep mag je vooraf alleen hopen dat zoveel mensen daadwerkelijk meedoen aan dergelijk tijdrovend onderzoek.” Alle verzamelde gegevens worden momenteel gecontroleerd en klaargemaakt voor analyse, wat nog enige tijd zal vergen. Nooit eerder is op deze manier prospectief gekeken naar klachten van migraine patiënten, zowel tijdens als tussen aanvallen. Van Oosterhout: “Door het enorme aantal deelnemers is de dagboekstudie nu al een groot succes; met spanning wachten we de resultaten van onze analyses af.”

Biochemie studie; ruggenprik / MRI     

Binnen het LUMINA onderzoek is ook al enige tijd het biochemie onderzoek lopende, waarbij bij migraine patiënten en gezonde vrijwilligers met ruggenprik- en MRI-onderzoek wordt gekeken naar verschillende stoffen in het hersenvocht. Arts-onderzoekers Zielman en Van Oosterhout: “Momenteel wordt het ruggenprik gedeelte uitgevoerd en ook de eerste samples hersenvocht van migraine patiënten (met en zonder aura) en controles worden geanalyseerd.” In de toekomst zal een deel van de patiënten die heeft meegedaan aan het ruggenprikonderzoek, worden uitgenodigd voor MRI-onderzoek. Nog steeds kunnen patiënten zich hiervoor aanmelden. Zielman: “Na het terugsturen van het antwoordformulier wordt een groep mensen geselecteerd, die we verder benaderen voor dit onderzoek. Niet iedereen zal dus aan het onderzoek kunnen deelnemen.”

Aanvullende vragen uitgebreide vragenlijst

Zoals eerder gemeld, zouden we de deelnemers van het LUMINA onderzoek nog enkele algemene en migraine specifieke aanvullende vragen willen stellen. Iedereen die de vragenlijst al eerder heeft ingevuld krijgt deze aanvullende vragen alsnog binnenkort per mail toegestuurd. Het invullen van deze vragen zal ongeveer 5-10 minuten in beslag nemen. We zouden het bijzonder op prijs stellen als u de moeite zou willen nemen deze aanvullende vragen in te vullen. In het vervolg zullen deze vragen aan alle nieuwe deelnemers direct gesteld worden.